Een productclaim als “hoge kwaliteit” is pas echt controleerbaar wanneer de belangrijkste lichtparameters meetbaar zijn. Dit protocol is bedoeld als objectief beoordelingsraamwerk, niet als vervanging voor een gecertificeerd laboratoriumrapport.
1. Golflengte controleren
Gebruik bij voorkeur een geschikte spectrometer om de werkelijke spectrale output te controleren. Noteer de centrale golflengte én, wanneer beschikbaar, de bandbreedte. “660 nm” betekent in de praktijk niet dat ieder foton exact 660 nm is.
2. Irradiantie meten
Gebruik een gekalibreerde radiometer of geschikte optische vermogensmeter. Meet op de voorgeschreven behandelafstand. Noteer de meetmethode, sensor en onzekerheid wanneer die bekend zijn.
3. Meerdere punten meten
Meet niet alleen in het midden. Maak een raster over het behandeloppervlak en noteer minimum, maximum en gemiddelde irradiantie. Zo wordt zichtbaar hoe gelijkmatig het apparaat het gebied belicht.
4. Dosis berekenen
Gebruik J/cm² = W/cm² × seconden. Bij gepulste systemen moet duidelijk zijn of de gemeten waarde piek- of gemiddelde irradiantie vertegenwoordigt.
5. Afstand vastleggen
Een meting zonder afstand zegt weinig. Noteer de afstand tussen lichtbron en meetpunt. Bij maskers moet ook de werkelijke afstand tot de huid worden vastgelegd.
6. Temperatuur controleren
PBM is niet hetzelfde als een warmtebehandeling. Meet daarom de oppervlaktetemperatuur wanneer warmte een relevante factor is. Een comfortabele, beperkte temperatuurstijging is iets anders dan therapeutische lichtdosis.
7. Resultaten rapporteren
Een professionele test rapporteert minimaal: golflengte, meetafstand, irradiantie per meetpunt, gemiddelde/min/max, behandeloppervlak, behandeltijd, berekende fluence, pulspatroon en temperatuur.
Wat je niet moet doen
Gebruik geen LED-aantal, totaal wattage of marketingnaam als vervanging voor een radiometrische meting. En vergelijk twee apparaten niet wanneer de ene waarde aan de huid is gemeten en de andere op een andere afstand.
Bronnen
- PBM use in ophthalmology – measurement and parameter challenges
- Review of light parameters and PBM efficacy
- Photobiomodulation therapy
Verder binnen Kenza's kennislaag
Verdiep je in de technische kant van roodlichttherapie:
Een meetprotocol is geen klinische validatie
Het meten van golflengte, irradiantie en lichtverdeling helpt technische claims controleerbaar te maken. Het bewijst op zichzelf niet dat een apparaat een klinisch effect heeft. Daarvoor is onderzoek nodig naar de specifieke toepassing en het apparaatprotocol, met passende uitkomsten en een geschikte controlegroep.
Een umbrella review uit 2025 vond uiteenlopende bewijskracht voor verschillende PBM-uitkomsten, met lage of zeer lage zekerheid voor veel toepassingen. Technische metingen en klinisch bewijs moeten daarom afzonderlijk worden beoordeeld.
- 2025 umbrella review van PBM-meta-analyses (PubMed)
- Review over dosimetrie en radiometrie bij PBM (PMC)
Conclusie: een meetrapport kan technische specificaties staven; het is niet hetzelfde als onafhankelijk bewijs voor haargroei, huidverjonging, pijnvermindering of andere gezondheidsclaims.